De patiënten van huisartsenpraktijk de Zwolse Tulp hebben het getroffen. Dete Hollemans is geen huisarts die vooral inzet op medicatie, maar op het verbeteren van de gezondheid door een andere leefstijl. Met gezonde koolhydraatarme voeding volgens de STARTGIDS als basis.
“Ik zie zoveel goede resultaten, niet alleen bij mensen die willen afvallen of bij diabetes 2, maar bij allerlei gezondheidsproblemen, zoals vermoeidheid en maag/darmklachten. Ik ben er echt van onder de indruk wat andere voeding en een andere leefstijl voor patiënten kan betekenen. Dit is misschien wel het meest baanbrekende wat ik tot nu in mijn carrière heb meegemaakt.“
Haar eigen ziekte bracht haar op het spoor
In 2014 verhuist Dete van Amsterdam naar Zwolle, waar ze een huisartsenpraktijk overneemt. Een jaar later blijkt ze een afwijking aan haar schildklier te hebben. Als gevolg daarvan wordt ze al snel veel zwaarder en krijgt ze steeds minder energie. Haar bloeddruk stijgt. Haar toestand gaat zo hard achteruit, dat ze zich zelfs zorgen maakt over de toekomst van haar praktijk.
Dan, in de zomer van 2017, hoort ze tijdens een nascholing voor het eerst over ‘andere voeding´ als medicijn. Dete was altijd al met gezonde voeding bezig en was steeds op zoek naar nieuwe informatie. Want in haar opleiding had ze hier vrijwel niets over geleerd.
“Vanaf het allereerste begin was ik direct ontzettend onder de indruk en geïnteresseerd. Ik had het gevoel dat dit veel voor mijn patiënten zou kunnen betekenen, maar ik ben altijd erg van eerst zelf proberen. Dus ik ging me er in verdiepen en ook zelf al direct aan de gang met andere voeding en met minder koolhydraten in mijn menu.”
In drie maanden 15 kilo afvallen en véél meer energie.
De resultaten logen er niet om. “Binnen een week merkte ik al dat ik veel meer energie kreeg!” En dat niet alleen, ze merkte ook dat haar al jaren aanwezige darmklachten heel snel afnamen. “Binnen 3 maanden tijd viel ik 15 kilo af en normaliseerde mijn bloeddruk. Zonder een moment honger te hebben. Het kostte me ook totaal geen moeite om vol te houden.”
Wat heeft deze koolhydraatarme/keto/LCHF aanpak gedaan voor haar gezondheidsproblemen? “Het is opmerkelijk dat sinds ik met deze andere voeding bezig ben er pas écht een verbetering heeft plaatsgevonden in mijn ziekteproces. Ik ben nog niet beter maar deze manier van eten heeft mij veel opgeleverd. Ik heb er veel aan te danken.”
Naast voeding besteedt ze veel aandacht aan haar totale leefstijl. “Meer aandacht voor beweging, slaap en stress. En meer balans in mijn privé en werk zoeken.”
Veelbelovende resultaten, patiënten worden nieuwsgierig
Ze is opgetogen over haar eigen resultaten: “ Ik wilde er meer mee, veel patiënten in mijn praktijk zouden hier ook baat bij kunnen hebben. Ik ben alles gaan lezen wat er maar over te vinden was.” Dete kon niet wachten om met deze nieuwe kennis aan de slag te gaan in haar praktijk.
Ze gaat nu steeds vaker in gesprek met patiënten over voeding en leefstijl, vaak vragen ze er zelf al om. “Het feit dat het bij mij zo goed werkte, zagen mijn patiënten natuurlijk ook. Ze wilden weten wat ik had gedaan, hoe het kwam dat ik er zo stralend bijzat. En zo kwam van het één het ander.”
Er is nu bijna geen consult meer waarin voeding niet ter sprake komt. “Bij echt allerlei gezondheidsproblemen zie ik zoveel goede resultaten! Ik ben daar bijzonder van onder de indruk.”
Wat adviseert ze haar patiënten?
Hoe ga je het gesprek over andere voeding aan met je patiënten? “Ik vertel er eerst zelf wat over en laat ze meestal eerst meer informatie lezen. Ik verwijs ze naar het artikel over ‘waarom koolhydraatarm‘ op de site van TheNewFood. Als ik ze dan weer zie, zijn ze vaak al erg enthousiast en kijken we wat ze nodig hebben. Ze willen daarna meestal snel een start maken.”
“Ik adviseer meestal de STARTGIDS en de andere boeken van TheNewFood. Het is heerlijk als mensen een leidraad hebben. Aan de hand van de STARTGIDS kunnen ze heel goed beginnen. Voor de één is het makkelijker dan voor de ander. Maar uiteindelijk vindt iedereen wel zijn of haar weg.” Soms zijn mensen nog wat huiverig omdat ze bepaalde dingen niet lusten bijvoorbeeld. Dete stelt ze gerust door uit te leggen dat ze die dingen kunnen vervangen. “Maar ik zeg ook: je kunt het een keer proberen. Misschien ga je ook eten lekker vinden waarvan je dacht dat je het niet lustte.“
Liever meteen strikt koolhydraatarm dan ‘minderen’
Afhankelijk van de patiënt en de gezondheidsproblemen kijkt ze samen met hem of haar wat op de lange termijn haalbaar is. “Ik ben ervan overtuigd dat drastisch koolhydraten minderen tot 30 gram per dag zeker bij insulineresistentie het beste werkt. Dat geldt ook voor mijzelf. En voor anderen werkt 50 gram ook goed, het blijft maatwerk.”
“Je merkt heel erg aan mensen dat ze wel wat bewuster zijn dat er dingen anders moeten. Het scheelt natuurlijk enorm dat ikzelf zo gemotiveerd ben en zo overtuigd van deze aanpak. Ik zeg altijd: probeer het gewoon vier weken en kijk dan hoe je je voelt. Vier weken is voor iedereen te overzien.”
Niet iedereen wil meteen starten met de strikte aanpak van de STARTGIDSEN, sommigen willen liever zelf hun weg vinden door koolhydraten voor een deel weg te laten uit hun normale menu. Maar dan blijven ze vaak toch wat kwakkelen en krijgen ze toch ook niet echt meer energie. Dan lijkt het niet optimaal te werken.”
Hoe gaat ze om met zorgen over vet eten en cholesterol?
“Bij de meeste mensen zie je dat cholesterolwaarden al snel verbeteren. Iedereen kan met deze aanpak starten, ongeacht de cholesterolwaarden. Niet alleen patiënten vinden het soms toch spannend, ook professionals. Die oude ideeën over vet en cholesterol zitten er nog zo ingebakken, dat heeft tijd nodig. Het is voor veel mensen toch even wennen.”
Heel soms ziet ze een heftige cholesterolreactie op deze andere manier van eten. “Dat was bij mijzelf ook het geval. Mijn cholesterol en LDL stegen in het begin flink. Eerlijk gezegd werd ik daar toen zelf ook een beetje zenuwachtig van. Maar ik heb toch doorgezet en het tijd gegeven.” Inmiddels zijn haar cholesterolratio’s práchtig!
Dete zit zelf regelmatig op de racefiets, gaat dat goed op dit menu?
“Ik heb altijd veel gesport. Fietsen was altijd al mijn hobby. Wielrennen doe ik sinds 2015. Dat was de eerste weken wel lastig op een strikt koolhydraatarm/keto menu. Ik kwam niet verder dan 10 tot 15 kilometer en daarna ging het niet meer. Nu is het geen probleem meer. Ik fiets makkelijk 40 kilometer, ook met hoogtes en dat allemaal zonder extra koolhydraten.”
Hoe heeft ze dat aangepakt? “Ik ben meer bouillon en sportdrank met elektrolyten gaan drinken en meer magnesium gaan slikken. Ik zeg nu ook altijd tegen patiënten: geef het sporten op een koolhydraatarm/keto menu even de tijd. Je lichaam moet die omslag maken naar een vetverbranding. Ik ben daar zelf iets te snel in gegaan.”
Is deze aanpak voor iedereen geschikt wat haar betreft?
“Ja zou ik zeggen. Zeker niet alleen bij overgewicht, diabetes type 2 of maag- en darmklachten. Je ziet ook zoveel mensen met vermoeidheidsklachten. Ze voelen zich niet fit, zitten niet lekker in hun vel. Ze krijgen weer energie van deze aanpak. Ik denk dat het voor elk mens gezond is om vooral vers en onbewerkt te eten met minder koolhydraten. Ook voor kinderen. Voor hen zou ik dan tot 100 gram koolhydraten per dag aanhouden.”
Ze benadrukt dat je niet altijd zomaar kunt beginnen. “Als je al medicatie gebruikt voor een aandoening, zoals suikerziekte of hoge bloeddruk, overleg dan eerst met je arts. Vraag of je arts zich er in wil verdiepen als de kennis of ervaring met koolhydraatarm/keto eten nog ontbreekt. Dit is belangrijk omdat door deze voedings- en leefstijlverandering de medicatie vaak snel en drastisch verlaagd of gestaakt moet worden!”
Patiënten zijn erg blij met haar aanpak
“Leefstijl en voeding hebben zo’n grote invloed op je welzijn. Ik denk dat voor alle patiënten, bij welke klachten dan ook, dit een heel belangrijk onderdeel van de behandeling zou moeten zijn. In mijn praktijk hopen wij daar het verschil te maken. Wij hebben dit nu helemaal verweven in onze missie en visie. Dat weten patiënten en ze zijn er blij mee. Dit trekt ook veel nieuwe patiënten die weten dat wij fanatiek zijn in leefstijl en niet vooral gericht op medicatie.”
Dete vindt het wel jammer dat er niet eerder meer aandacht geweest is voor voeding en gezondheid. “Ik voel me nu naar patiënten toe bijna een beetje schuldig, had ik dit maar eerder geweten. Dan hadden we hier eerder mee aan de slag gekund.“
Sommige huisartsen denken misschien wel: dit is te mooi om waar te zijn!
Dete vertelt over verschillende patiënten voor wie ze eerst niet zoveel kon doen en die ze nu wél heeft kunnen helpen. Ze geeft voorbeelden van patiënten voor wie deze aanpak veel heeft opgeleverd. “Niet alleen het afvallen is belangrijk, ze krijgen weer energie en zin in het leven, ik zie ze weer stralen en in hun kracht komen. Hoe mooi is dat?”
Hoe denkt ze dat collega’s hier tegenover staan? “Met name oudere huisartsen zijn misschien wat huiverig want het is het zoveelste voedingsverhaal. En misschien denken ze zelfs: dit is te mooi om waar te zijn. Want waarom doen we het al jaren anders?”
Ooit was zijzelf sceptisch over deze aanpak: “Laatst kreeg ik op mijn kop van een patiënt die dit anderhalf jaar geleden al wist én wilde. Toen vond ik dat nog niet zo’n goed idee. Hij sprak me daarop aan en hij heeft gelijk natuurlijk. Ik moet dan toegeven dat wij zelf ook nog veel moeten bijleren!”
Grootse plannen
Dete vindt het nog steeds heel bijzonder dat dit zo op haar pad is gekomen. “Ik vind het meer dan leuk en we proberen met elkaar om dit uit te bouwen. Om nog veel meer mensen te bereiken.”
Diëtistes Janet de Grave en Daniëlle Westerman zijn al tien jaar bezig om koolhydraatarm/keto op de kaart te krijgen in de regio Zwolle. “Wij bundelen onze krachten. We hebben net een nascholing gehad met huisartsen in de regio. Ik merkte veel belangstelling bij huisartsen, vooral bij jongere huisartsen.” Er zijn plannen om een platform in Zwolle op te richten. Niet alleen voor patiënten maar ook voor andere zorgprofessionals, zoals huisartsen, diëtisten en praktijkondersteuners. Zo kunnen veel meer mensen profiteren van de kennis die Dete en haar team inmiddels hebben opgebouwd.
Kost haar dit niet veel tijd? “Ik doe dit niet alleen, we doen dit samen als team. We steken in eerste instantie in op voeding, maar uiteindelijk gaat het om een totaalplaatje. Ook om slapen, bewegen en stresscontrole. Ik wil toe naar een pakket waarbij we op alle fronten iets te bieden hebben. En ik denk dat we de tijd mee hebben, zowel patiënten als collega´s staan hier steeds meer open voor.”
